Olej lniany tłoczony na zimno — dlaczego warto mieć go w kuchennej szafce?
Oleje zimnotłoczone zyskują na swojej popularności. Nic w tym dziwnego, w końcu nasza świadomość i zwrócenie uwagi na codzienną dietę jest na coraz wyższym poziomie. Jednym z olejów roślinnych, które zasługują na wyjątkowe miejsce w naszych kuchniach jest olej lniany tłoczony na zimno. Czy wiesz, co dobrego może wnieść do Twojego życia? Sprawdź!
Czym jest olej lniany i co zawiera w składzie?
Olej lniany zimno tłoczony jest naturalnym tłuszczem roślinnym, który pozyskuje się z nasion lnu zwyczajnego (Linum usitatissimum). Tym, co wyróżnia go spośród innych olejów roślinnych, jest wyjątkowy profil kwasów tłuszczowych. Aż 50-60% składu to kwas alfa-linolenowy (ALA, omega-3). To najwyższe stężenie kwasu omega-3 spośród wszystkich stosowanych powszechnie olejów roślinnych. Poza tym, aż 20-22% oleju lnianego to kwas oleinowy, czyli omega-9, a 18% to kwas linolowy (omega-6). Reszta to kwasy nasycone.
Olej lniany zawiera w sobie naturalny antyoksydant – witaminę E. Znamy ją z kosmetyków jako witaminę młodości – i jest w tym sporo prawdy! Olej bogaty jest również w lignany, fitosterole, witaminę A, D i K. To wszystko sprawia, że już jedna łyżka oleju lnianego tłoczonego na zimno dziennie ma dobroczynny wpływ na cały nasz organizm.
Olej lniany, a zdrowie
Zgodnie z oceną EFSA, kwas ALA przyczynia się do utrzymania prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi już przy spożyciu 2 g dziennie. [1] Obecnie wciąż trwają badania naukowe skupione na dobroczynnym wpływie kwasów omega-3 na parametry układu krążenia. Nie ma jednak wątpliwości, że olej lniany stanowi źródło niezbędnych w codziennej diecie kwasów tłuszczowych i związków roślinnych o działaniu antyoksydacyjnym.
Olej zimno tłoczony – czyli jaki?
Na marketowych półkach z łatwością odnajdziesz olej lniany, który w swoim składzie nie będzie zawierał nawet części tych wspaniałych związków. Odpowiada za to sposób tłoczenia i rafinacja. Rafinacja to proces oczyszczania oleju. Jego celem jest usunięcie wszystkich niepożądanych substancji, zanieczyszczeń, ale także wolnych kwasów tłuszczowych, związków odpowiadających za zapach i smak. W wyniku procesu rafinacji olej staje się klarowny, trwały, odporny na długotrwałe przechowywanie. Traci jednak swój charakterystyczny smak, zapach i sporą część naturalnych składników.
Przeciwieństwem procesu rafinacji jest tłoczenie na zimno. Polega ono na mechanicznym wyciskaniu oleju z nasion rośliny bez użycia wysokiej temperatury. W wyniku tłoczenia na zimno uzyskujemy olej o intensywnym zapachu i smaku, znacznie bardziej wrażliwy na światło, ciepło i dostęp powietrza. Olej tłoczony na zimno ma większe walory smakowe i odżywcze, choć ceną za to jest znacznie mniejsza trwałość i krótszy okres przydatności do spożycia.
Jak stosować olej lniany zimnotłoczony?
Najważniejszą zasadą stosowania oleju lnianego tłoczonego na zimno- jak i każdego innego oleju roślinnego tłoczonego tą metodą- jest unikanie poddawania go wysokim temperaturom, np. podczas smażenia. Olej lniany zawsze dodajemy do potrawy na sam koniec, po gotowaniu czy smażeniu. Dzięki temu zapewniamy sobie zachowanie najcenniejszych składników odżywczych. Olej lniany doskonale nadaje się do sałatek, pieczywa, jako składnik dressingów czy dipów.
Olej lniany jest wyjątkowo polecany już od początku rozszerzania diety maluszka. Warto niewielką jego ilość dodawać np. do kaszki, zupki czy twarożku. Nie warto jednak przesadzać z ilością, gdyż jego dość intensywny, lekko orzechowy smak nie będzie akceptowany przez każdego.
Jak wybrać dobry olej lniany?
Wybierając olej, warto sugerować się kilkoma kwestiami. Przede wszystkim, zawsze wybieraj olej tłoczony na zimno, nierafinowany i przechowywany w ciemnej szklanej butelce. Pamiętaj, że olej lniany jest wyjątkowo podatny na utlenianie, dlatego zawsze sprawdzaj datę tłoczenia i termin przydatności do spożycia. Większość producentów zaleca przechowywanie otwartego oleju lnianego w lodówce, co nieco przedłuża jego trwałość. Warto wiedzieć, że olej lniany ma delikatnie orzechowy smak i przyjemny zapach. Jeżeli smak staje się gorzki, zapach nieprzyjemny, a sam olej wyjątkowo mętny, może to świadczyć o niekorzystnych zmianach oksydacyjnych. Taki olej nie będzie już nadawał się do spożycia, ale możesz zastosować go do celów kosmetycznych, np. jako dodatek do kremów lub balsamów.
Podsumowanie
Olej lniany tłoczony na zimno to jeden z tych produktów, które zdecydowanie warto mieć na swojej kuchennej półce. Nadchodząca jesień jest doskonałym momentem na jego wypróbowanie- wszelkie rozgrzewające zupy i sezonowe sałatki doskonale smakują w jego towarzystwie. Jeśli więc wciąż się wahasz – zamów go już dziś!
[1] https://www.boltpharmacy.co.uk/guide/flaxseed-oil-omega-3